Beter: Scheisse!

door vkredactieblog

Scheisse!

Pardon? Is er iets? Jawohl. Post van de wakkere lezer Ad Beks uit Houten. Over de tv-recensie van 31 oktober. Daarin citeerde de bleekneuzerige betweter de onvolprezen topadvocaat Bram Moszkowicz:

Na, und? Had dus ‘Man lebt’ moeten zijn. Zoals lezer Beks schreef: ‘Het verschil is maar één n, maar het levert wel een rode streep op in een proefwerk.’

Ach so. Volgens mij gaat het wel vaker fout met buitenlandse termen en uitdrukkingen. Klopt. Neem deze, groot op de cover van de V van maandag 22 oktober:

Foute boel weer, zeker? Ja. ‘Deze kop gaat mij door merg en been’, schreef lezer Siard Dwarshuis. Niets tegen een Duitstalige kop op zijn tijd, maar dan moet ie wel echt Duits zijn. In dit geval had het ‘Pimp meinen Schlager’ moeten zijn. Zoals Dwarshuis vroeg: ‘Ooit van de accusativus oftewel de vierde naamval gehoord?’ Zeker, maar die kennis was dus even weggezakt.

Het was toch al een donkere dag voor Dwarshuis: ‘Even erg is het dat de Volkskrant de naam van de zangeres, Helene Fischer, niet eens foutloos kan spellen. Zij heet niet Hélène maar Helene, en dat wordt niet op de Franse manier uitgesproken die door de Volkskrant-spelling wordt gesuggereerd.’

Anders nog etwas? Ja, deze. Een nieuw dopinggevalletje dat lezer Frits Booy aansneed. Hij schreef: ‘Nu doping in de sport weer een hot item is, duikt overal het woord dopinggebruik op.’

Klopt, toch? Ja. Zoals ook hier (maar het is een willekeurig voorbeeld van afgelopen week, want we gebruiken het dagelijks):

Wat is daar mis mee? Booy: ‘Men blijkt het Engels niet te beheersen. Doping betekent het gebruik van dope (een sterk stimulerend middel). Dus is “dopinggebruik” een foutief woord zoals optelefoneren, voorbijpasseren en overnieuw. Deze fout wordt contaminatie genoemd.’

Nou ja, zeg. Heeft die Booy gelijk? Ja en nee. Volgens Van Dale is ‘doping’ een synoniem van ‘dope’, oftewel ‘stof die het prestatievermogen van mens of dier tijdelijk verhoogt…’ enz. Maar daarnaast betekent het inderdaad ook ‘het toedienen van stimulerende middelen’. Het woord ‘dopinggebruik’ staat grappig genoeg nog niet in het woordenboek. Kortom, de taal verandert in sneltreinvaart, maar het peloton van de woordenboeken kan het nauwelijks bijbenen en moet nog wennen aan ‘dopinggebruik’. Maar ‘dopegebruik’ is wel een oorspronkelijker term om te zeggen waarover het gaat.

Conclusie? Best moeilijk, dat Nederlands, maar het buitenlands valt ook nog niet mee. Daarom geldt voor dat laatste: niet eens alleen bij twijfel, maar gewoon altíjd opzoeken.

Jean-Pierre Geelen is beroepskijker van de Volkskrant.

Advertisements