Beter: poep, de bruine motor

door vkredactieblog

geelen1De lezer: een taalfanaat die zich meldde bij collega J. Stam. Het ging om dit zinnetje, in een repo over ‘snorscootervrije fietspaden’ in Amsterdam-West:

beter41

‘Je kunt’ en ‘je wil’ in een zin, is ‘taalkundige onzin’, verweet de lezer Stam.

 Is dat zo?

 Lastige kwestie, die vaak voorkomt bij de tweede persoon enkelvoud van de werkwoorden kunnen, zullen en willen. In dit geval had evengoed kunnen staan: ‘Je kan in dit land invoeren wat je wilt’. Geen lezer die erover zou struikelen, vermoedelijk, behalve de puristen.

 Maar wat is het verschil?

Spreektaal versus schrijftaal. De Taalunie noemt het gebruik van ‘Je kan’ in plaats van ‘Je kunt’ informeler, maar zeker aangezien een reportage nogal eens spreektaal citeert, kan dat prima. Tegelijk, zoals Onze Taal schrijft: ‘Je kunt, je zult en je wilt komen op schrift bij veel mensen stukken verzorgder over.’

Algemener geaccepteerd is het als ‘je’ niet zozeer slaat op een jij-persoon, maar eerder ‘men’ betekent. Zoals in de zin (we plunderen weer even schaamteloos de site van Onze Taal): ‘Je kan tegenwoordig met de trein van Enschede naar Münster’.

 Maar in het voorbeeld uit de snorscooterrepo was ‘Je kunt’ ook bedoeld als ‘men kan’.

Is wat voor te zeggen. Had dus misschien beter ‘Je kan’ kunnen staan, maar nogmaals: een kniesoor die…

 Verder nog wat leuks bij de post?

Jawel. Deze, uit de krant van 14 januari:

 beter41_2 

Benzine uit koeienstront, mooi toch?

Zeker; Poep, de bruine motor. Totdat lezer Pieter Markus zich meldde, en wees op een vermoedelijke vertaalfout. Hij schreef: ‘In India is het gebruikelijk om dierlijke uitwerpselen te verzamelen, te laten drogen in de zon, en te gebruiken als brandstof voor vuurtjes waarop gekookt wordt. Te vergelijken met het gebruik van turf als brandstof. Fuel had dus vertaald moeten worden met brandstof.’

Over vertalen gesproken…

Inderdaad. We kregen een leuk lesje binnen voor onze redactie Scheepvaart, naar aanleiding van een fraaie fotorepo met bijgaande intro (ook al uit de krant van 14 januari):

 beter41_3 

Vertel.

Het woord is aan de lezer, Louis Dirksen, zeerot met een vermakelijk college. Hij schreef:

‘Voor de niet -maritieme lezers: m/v betekent motorvessel; Engels voor motorschip. Een vaartuig dat de wereldzeeën met vracht of passagiers bevaart is een schip. Een motor- of een stoomschip. In het Engels SS of MV. Een deelteken tussen die letters is net zo absurd als dat in het eerste zinnetje van dit epistel.’

Klinkt alsof hij er verstand van heeft.

Inderdaad. Vandaar dat we zijn lesje nog maar even vervolgen, voor wie het ooit te pas komt:

‘Windjammers zijn zeilschepen. Laura Dekker bevoer de zeeën met haar zeilboot. Vissers vormen een uitzondering. Zij varen op een vissersschip of een vissersboot. Sommige marinemensen varen in een onderzeeboot, maar ja, die vaart dan ook onder water.

En mocht u ooit een artikel schrijven over de sleepvaart: het vaartuig dat door een sleepboot wordt gesleept heet een sleepschip. Ofschoon dat natuurlijk in zijn werkzaam leven best weer een sleepboot kan zijn.

Als de onbekendheid met maritieme termen verder toeneemt vrees ik dat binnenkort een artikel wordt geproduceerd dat schepen van onze Koninklijke Marine voorziet van het voorvoegsel HMS in plaats van Hr.Ms. Overigens mag dan weer wel voor Hr. Ms. het lidwoord “de” worden gebruikt omdat Hr. Ms de afkorting is voor Hare Majesteits (schip). En voor de geïnteresseerde landrot: HMS betekent Her Majesty’s Ship. Van “the Queen”, dus.

Niet doen.

Wat?

Nu zeggen dat de beste stuurlui aan wal staan.

Jean-Pierre Geelen is beroepskijker van de Volkskrant.

 

 

Advertisements